Бороко, рококо, ампира -17-19 ғ үстемдік еткен өнер түрі
Буындық жазу— б.з.д 10-11 ғ кезінде турікшілерде буындық жазу қолданды.
Вязь— декаративтік жазу
Гералдика— гербтер тарихын зерттейтін ғылым
Глаголица- ең ежелгі таңбалардың жіңішке түсуімен ежелгі славян әліппесі п.б Бұл глаголица деп аталады
Генеология— рудың, тектің, шығуын зерттейтін ғылым саласы
Григориан календарьы-осы күнгі халықтардың көпшілігінде қолданылатын санау жуйесі
Грамота— орыс феодалдар правосының қолжазба актілері
Декаративтік жазба— қолжазбалардың әсем етіп көрсету үшін вязь қолданылады, мұнда қысқартып және әсемдеу көмегімен текст біркелкі және тегіс өрнектелумен байланысты.
Дипломатия— екі ел арасындағы қарым-қатынас
Дипломатика— актілерді зерттейді
Жедел жазу-15 ғ пайда болған жазу түрі
Жартылай устав— 14 ғ бастап 15 ғ дейін тұрақтаған Кирилл алфавитінің бір түрі
Криптограмма- ерекше маңыздығы бар адамдарға ғана түсінікті жазба таңбалары
Кирилл мен Мефодей— еж славяндардың жазу өнерінің дамуына улес қосқан ғалымдар
Календарь— әр айдың біріншісі куні деген сөзден шыққан , бірақ таб-ң кезеңінде құб-ң негізінен уақыт санау жүйесінің өзі ертеде шыққан
Кириллица— славян жазу графикасы
Каллиграфалогия— Кытайлық жазу үлгісіне тән. Бейнеленіп жазылған жазудың ерекше зерттелуі
Қағаз— өсімдік талшықтарын белгілі бір тәсілмен өңдеу және бір-бірімен матастыра байланысу арқылы жұқа парақ түрінде жасалған материал
Қолжазба-1 қолмен жазылған немесе жазу машинасымен басылған жазба шығарма2 баспаға ұсынылған немесе терімге жіберілген материалдың түп нұсқасы
Литрология— өлшемдер және ақша системасын зерттейді
Нерграфика— қазіргі кездегі жаңа заманның қолжазбасының сыртқы жақтарын зерттейді
Ономастика— жеке атауларды оқытатын ғылым саласы
Орыс палеографикасы— 1928 ж жарық көрген Щепкиннің оқулығы
Палеографика— жазба түп деректерін түрлі кезеңде жазылған материалдарды олардың форматы мен безендірілуін зерттейді
Пергамент— төл терісінен өңделіп жасалған кітаптың бір түрі
Полимпистер— пергаменттің қымбаттылығынан бір кезе жазылған тексті қырып
тастап орнына жаңа текст жазу
Попиралогия— паптрустағы жазу-сызуды оқытатын ғылым
Пуникалық жазу— Орзон-Енисей , Талас өзені бойынан табылған байырғы түркі жазуы
Сфрагитика— мөрлерді оқытатын ғылым
Стенография— текті бейнелеудің жаңа тәсілі
Столпецтер— 16-17 ғ Москва приказының іс жүргізуші практикасвында кеңінен қолданылған матерал
Почерк-индивидуалды маңызды хаттар
Текстология— әдеби шығармалардың мәнінін зерттейтін ғылым
Теротологиялық стиль— өзара өрімделген белдіктер мен бұтақтардың орнына ромка ішінде және одан тыс фонмастикалық жануарлар бейнеленеді
Титло— ертеректе қысқартылып сөз үстіне сауық және жартылай дөңгелек түрінде ерекше таңба қойылады
Тарихи хронология— белгілі бір тарихи оқиғалардың уақытын анықтаумен шұғылданады
Тарихи топонимика— географиялық атаулардың этимологиялық құрылымын , маңызын қайсібір тілге жататындығын зерттейді
Тарихи география— түп деректердің тарихи өткен шақтың қалпына келтірілуі
Устав— 14 ғ дейін ү стемдік еткен Кириллл жазуының түрі
Эпиграфия— тас плиталардың , суйектің металдың , саз балшықтың бетіндегі
жазуларды зерттейді
Палеография
Алфавит— қандай да бір тілдің жазбаша түрде қабылданған әріптердің жиынтығы Белгілі бір тәртіп бойынша орналасқан әліпби
Археография— қолданбалы тарихи пән. Тарихи деректерждің басылымдарының ережесі мен әріптерін қарастырады
Қайыңтоз— көне Русьте қолданылған жазуға арналған материал
Вержер— көлденең жолақ түрінде сым темір тормен қағазға бастырылған су белгісі
Заставка-жеке тарау мен беттің басында текст үстінде тұратын сурет
Инициал- жаңа жолда размері үлкен, әрі әдемі, болып жазылатын бастапқы әріп
Киноварь— көне жазбашылар қолданған сарғылт түсті краска
Концовка- тараудың немесе беттің соңындағы текст астындағы сурет
Криптография— құпия жазу
Миниятюра— көне қолжазбалар мен кітаптардағы сырмен жазылған кішігірім сурет
Ою— геометриялық, өсімдік пен жануарлар элементтерінің үйлестірілген графикалық өрнек
Теротологиялық ою-фантастикалық түрде бейнеленген қорқынышты аңдық өрнектер
Охра-сары түсті краска
Паерок— сөз болетін белгі. Жарғылық жазбаларда қолданылған «ерь» белгіле
рінің орнын айырбастаған
Пантюзо— қағазға сым терімен вертикальді линиямен қалдырылған су белгісі
Дала гулі— қолжазбада қолданылатын гул сияқты өрнек
Регест— құжатты оның тілі мен құрылымын сақтай отырып баяндаудың ерекше белгісі
Штемпель-қағазды тауарлық маркілеу, қағазға фабрикалық белгі соғу
Хронология
Жыл-уақыт бірлігі, жердің кунді айлану периодына тең
Ай— уақыт есебінің бірлігі, айдың жерді айналу периодына тең
Жаз— Көне Русьтегі мезгіл ауысымының толық айналымы
Мезгіл— жыл уақыты
Уақыт есебінің жүйесі— календарь
Дәуір- уақыт өлшемі, кезең, Дәуір кезеңдері: политикалық, діни, фиктивтік, және нақты
Метон циклі-уақыт кезеңі, 19 жылға немесе 6940 тәулікке тең Мұны көне грек астрономы және математигі метон орнатқан оның йиклі көнерек күнтізбесінің негізі болды.
Астрономиялық немесе тропикалық жыл- күн дискісі жүйесіндегі көктемгі теңестіру жүйесіндегі уақыт аралығының интервалы, ол 365 кунге , 5 сағат, 48 минут, 46 секундқа тең
Вруцелето— шіркеулік айлық, таңба, ол жексенбі деген мағынаны береді
Синодтық ай— екі жаңа туған айдың арасындағы аралық
Жұлдызды жыл— қозғалмайтын жұлдыздарға қатысты аспандағы куннің көрінетін бір айналымын тең. Ол 365,2564 кун ге тең
Мүшәйра— 366 тәуліктен тұратын күнтізбелік жыл 4 ке бөлетін әрбір жыл мүшайра жыл болып есептеледі, ал екі нолге аяқталатын жылдар мүшайра болып табылады Мыс: 1700 жыл, 1800 жыл
Индикт— ағымдағы 15 жылдық циклды жылдың реттік орнын білдіретін сан
Күнтізбе— уақыт санағының белгілі бір жүйесі
Юлиан кунтізбесі— бэд 46 ж Ю. Цезарьдың реформасфның нәтижесінде құрылғанкүнтізбе
Григориан күнтізбесі— 1582 ж Рим папасы Григорий 13 бастамасымен реформаланған күнтізбе. Оның уақыты 365 тәулік 5 сағат 49 минут 12 секунд
Редукция-жцыл санаудың бір жуйесін басқа бір жүйесіне аударылған датасы.
Айлық жыл санау жүйесі-өте ертедегі тәуліктер мен айларды теңестіру жүйесі.Айлық күнтізбе ежелгі вавилондық және ежелгі еврейлік болып бөлінген.Ай күнтізбесінің екі түрі белгілі болған: еркін (мұсылман елдерінде таралған) және айлық күндік (түрік монғол елдерінде таралған).
Күндік уақыт санау жүйесі-тәулік пен жылдың теңестірілген жүйесі.Мұндай күнтізбелер Мысырда, Үндістанның Америкада таралған.Қазіргі халықаралық күндік күнтізбе болып табылады.
Айлық күндік уақыт санау жүйесі-уақыт санаудың жинақталып реттелген жүйесі.Онда тәуліктер мен айлар жылдармен теңдерілген.Мұндай күнтізбелер ерте Вавилонда, Қытайда, көне гректерде,көне римдерде болған