1.Психологияны оқытудағы ауызша әдістер: әңгімелесу, түсіндіру, әңгімелеу, пікірталас, кітаппен жұмыс.
2.Психологияны оқытудағы көрнекі әдістер: психологияны оқытудағы көрнекіліктердің түрлері.
3.Көрнекіліктерді демонстрациялау тәсілдері.
4.Психологияны оқытудағы тәжірибелік әдістері (психологиялық эксперименттің оқу модельдері,психодиагностикалық тапсырмалар, психикалық тапсырмаларды шешу, жаттығулар, дидактикалық және рөлдік ойындар)
«Әдіс» термині гректің «methodos» сөзінен аударғанда мақсатқа, күтілетін нәтижеге жету тәсілі деген мағынаны білдіреді. Педагогикалық тәжірбиеде әдістер дидактикалық міндеттерді шешу жолы болып табылады. Дәстүрлі түсінік бойынша оқыту әдістері – бұл оқушыларға білімдер мен іскерліктерді беру тәсілі.
Білімдер мен іскерліктерді алу көзі бойынша оқыту әдістерін жіктеу кең таралған. Осыған сәйкес келесілерін бөледі:
- Сөздік әдістер;
- Көрнекілік әдістер;
- Тәжірбиелік әдістер
Психологияны оқытудың көрнекілік әдістері
Көрнекілік әдістер оқу тәсілі ретінде бейнелік тілді көрсететін құралдар жатады. Көру, есту, тактильді бейнелер сөздік суреттеуді толықтырады және жақсырақ түсінуге әсерін тигізеді.
Көрнекіліктің негізгі 3 түрін ажыратуға болады: заттық, сөздік және суреттік.
Сурет – Көрнекілік түрлері
Психологияны оқытудағы тәжірбиелік әдістер
Практикалық әдістер оқушылардың білімдерді, іскерліктерді және дағдыларды меңгеруге бағытталған практикалық іс-әрекетті білдіреді. Бұл топқа оқушылар естіп қана қоймай, көріп түрлі танымдық әрекеттерді жасайтын әдістер кіреді. Психологияны оқытуда келесі әдістер кіреді:
- Лабораториялық жұмыс;
- Психологиялық тесттерді орындау;
- Психологиялық тапсырмаларды шешу;
- Жаттығу;
- Топтық пікір-талас;
- Дидиактикалық және іскерлік ойындар.
Осы әдістер мақсатқа сәйкес түрліше қолданылуы мүмкін.
Психология сабақтарындағы студенттер мен оқушылардың танымдық іс-әрекет сипаттамасы
Түрлі оқу әдістері танымдық іс-әрекет сипатына түрліше әсер етеді. Осыған сәйкес М.Н.Спайкин және И.Я.Лернер ұсынған әдістер жіктемесі қызықтырады. Келесі оқу әдістері ажыратылады:
- Түсіндірмелі-иллюстративті;
- Репродуктивті;
- Мәселелі;
- Бөлшекті-ізденістік;
Зерттеушілік.
Негізгі ұғымдар: ауызша әдістер, әңгімелесу, түсіндіру, әңгімелеу, пікірталас, кітаппен жұмыс, көрнекі әдістер, көрнекіліктердің түрлері, демонстрациялау тәсілдері, тәжірбелік әдістері, оқу модельдері, психодиагностикалық тапсырмалар, психикалық тапсырмаларды шешу, жаттығулар, дидактикалық және рөлдік ойындар, қашықтықтан оқыту, материалды бекіту әдістері.
Бақылау сұрақтары:
1.Психологияны оқытудағы ауызша әдістер: әңгімелесу, түсіндіру, әңгімелеу, пікірталас, кітаппен жұмыс.
2.Психологияны оқытудағы көрнекі әдістер: психологияны оқытудағы көрнекіліктердің түрлері.
3.Көрнекіліктерді демонстрациялау тәсілдері.
4.Психологияны оқытудағы тәжірибелік әдістері (психологиялық эксперименттің оқу модельдері,психодиагностикалық тапсырмалар, психикалық тапсырмаларды шешу, жаттығулар, дидактикалық және рөлдік ойындар)
Әдебиеттер:
1.Бадмаев Б.Ц Методика преподавания психологии.-М.,2004.
2.Бапаева М.К Психологияны оқыту әдістемесі.-Алматы.,2006.
3.Жарықбаев Қ.Б Беріков Н.Б Психология пәнін оқытудың кейбір мәселелері.-Алматы.,1987.
4.Герасимова В.С Методика преподавания психологии.-м.,2007.
5.Карандашев В.Н Методика преподавания психологии.-Спб.,2006.
6.Попова М.В Психология как учебный предмет в школе.-М.,2000.
7.Подвойская М.А Уроки психологии в школе.Конспекты занятий и дневник практического психолога.-М.,1993.