Емшектегі баланың кез келген риниті міндетті түрде ринофарингитке айәналады, өйткені бұл құбылыс бір мезгілде мұрын-жұтқыншақта, ал кейде көмей, кеңірдек, бронхтар және өкепеде де болады.
Ринофарингит – шырышты қабықтың бактериялық (микробтар, улы заттар), термиялық, механикалық және химиялық тітіркендіргішке нервтік-рефлекстік реакциясы. Емшектегі бала қоршаған ортаға және тамақ режимінің бұзылуына ерекше жеңіл жауап береді. Гипоторфиктер мен шала туғандар үшін ринофарингит – кейде өлімге әкелетін ауыр ауру. Тамақтың белгілі түрлері мен режим ауру туғызғыш агенттерді қабылдаушылықты өзгертуі мүмкін. Жіті ринофарингиттер емшектегі және ерте жастағы балаларда жиі кездеседі (6 айдан 2 жасқа дейінгі). Оны аденовирус инфекциясы алып келеді (вирусты немесе безгек вирусы, назофарингиттер). Бұл ауру жыл мерзіміне байланысты емес және ауа-тамаша жолымен беріледі.
Ринофарингит – бүкіл организм ауруы.
Клиникасы. Мұрынан су ағып,ол алдында ашық, мөлдір, кейін шырышты созылмалы немесе іріңді болады. Ол мұрын айналасы мен жоғарғы ерінді тітіркендіреді. Дене қызуы көтеріледі, кейде қалыпты жағдайда болады. Бірнеше күннен кейін бала жазылады. Вирусты назофрингитте шырышты-іріңді заттың аралас жолақты түрде жұтқыншақтың артқы жағынан, жұмсақ таңдайдың қызарған шетінен шығуы тән. Мойындырық венасы бойындағы және желкенің лимфа түйіндері үлкейген: ересектеу балаларда қабыну құбылысына барлық лимфоаденоидты жұтқыншақ сақинасы қамтиды. Жітілеу түрінде көбіне артқы тұмау пайда болады, мұнда мұрынның артқы бөліміне инфекциялы ірің іркіліп, соның әсерінен таралған ъоан тесігінен мұрын-жұтқыншаққа қиындықпен ағады. Артқы тұмау алдыңғы құрғақ тұмаумен бір мезгілдеболуы мүмкін. Алдыңғы құрғақ тұмауда сыртқа шығатын шырыш мұрын қуысынан мұрын кіреберісіне өтетін тар жерінде кеуіп қалады, өйткені бұл жердегі шырышты қабық бездеоге кедей және құрғақ.
Аурудың ауыр түрінде мұрынның бітетіні сонша , бала онымен дем алып, емшек еме алмайды. Бір-екі сорғанан кейін бала емшекті алмай қояды. Аузымен дем алып, содан кейін қайта сорады, тағы емшекті тастайды, тез шаршап, салмағын жоғалтады, ұйқысы нашарлап, (кейде олар осы құсудан басталады) , іш өтіп, кебуі мүмкін. Іштің кебуі (метеоризм) дем алуды одан әрі қиындатады. Ауызбен дем алғанда бала ауа жұтып (аэрофагия) іштің кебуін күшейтеді.
Кейде бала тез және үстірт дем алады, бұл жағдайда мұрын қанаттары қимылдамайды және мұнда пневмония деп атауға болатындай ыңқыл болмайды.
Мұрын қатты біткенде бала жеңіл дем алу үшін баласын арқа жібереді, яғни жалған опистотонус (дененің артқа қарай керіліп, сіресіп дірілдеуі) пайда болып, парентеральды инфекцияға әсер ретінде әрқашан баланың еңбегі қатайып тұрады. Кейде опистотонус тырыспадан кейін болады. Емшектегі баланың жоғарғы тыныс жолдарының вирусты инфекциясы 2-4 күндей өте жоғары, көбіне ұзаққа созылған үздік-үздік немесе үнемі болатын жоғары температурамен өтеді. Бұған ортаңғы отит немесе жұтқыншақ арты абесцесі, сонымен бірге трахеобранхит немесе несеп жолы инфекциясы себеп болады.
Уақыт өткен сайын бөлінетін зат қойылып, мөлшер азаяды ақырында бала жазылады. Көбіне рингофаригиттен соң бронхит, бронхоневмония немесе басқа инфекциялық ауру пайда болады. Ерте жастағы балаларда ринофрингиттің ең жиі асқынуына ортаңғы құлақтың жіті қабынуы жатады.
Дифференциялды (ажырату) диагностикасы. Жіті ринофарингиттен гонококты тұмаудың айырмасы, ол бала дүниеге келгенен басталады, көз ауруымен сәйкес келеді. Оны грамм бойынша бөлінген заттың түсін анықтау арқылы ажыратады. Туа болған сифилистік тұмау, әдетте баланың 3-4 апта өмірінде бөксе және шығыар тесік айналасы сифилисімен , бауыр және көкбауыр гипертрофиясымен бірге жүреді. Бірақ кейде сифилистік тұмау тек пысылмен сипатталады (мұрынның шырышты қабығының десквамативті құбылысымен түсіндіріледі).
Одан арғы бақылау, қанның серологиялық реакциясы және қаңқаны рентгенологиялық зерттеу аударудың мәнін анықтауға көмектеседі.
Клиникалық көрініс бойынша (қабықтың жоқтығы) және бактериологиялық зерттеу негізінде дифтериялық тұмаудың жоқтығын дәлелдеуге болады. Ересектеу жаста біржақты тұмауды мұрындағы бөгде заттан ажыратуға тура келеді.
Емдеу. Мұрынның өткізгіштігін сақтау керек. 1: 10000 адреналин ертіндісін баланы емізер алдында 4 тамшыдан әр мұрынға тамызып, соңынан 1% проторлог немесе колларголды 4 тамшыдан күніне 2 рет құю жалпы қабылданған әдіс болып есептеледі. Басқа дәрілерден 1% эфедрин пенициллинмен қоса (200000ЕД), риванол ерітіндісі (1 : 1000,5 тамшыдан күніне 2 рет) қолданылады. Витаминдер тағайындап, мұрынның кіреберіс жерін және жоғарғы ерінді вазелинмен майлау керек. 3 жасқа дейінгі балалардың мұрнына ментол препараттарын беруге болмайды, өйткені одан тырыспа болуы және дауыс саңылауы туралы мүмкін. Дұрыс тамақтандыру, аяқтарына ванна, грелка қою керек. Міндетті түрде кіші дәретін зерттеу керек.
Жіті тұмау. Жиі кездесетін аурулардың бір түрі. Оның себептеріне бактериялық, термиялық, механикалық және химиялық тітіркендіргіштер жатады. Олар нерв рацепторларына әсер етіп жіті тұмау тудырады. Ең жиі себебі – инфекция. Оған от басындағы бірнеше адамның бірінен соң бірінің аударуын және баланы уақытында бөлек шығармау салдарынан жаппай аударуды айтуға болады.
Өзіне тән қоздырғыш әлі анықталмаған. Жіті тұмау, организмге қолайсыз жағдайда, мұрын қуысында болатын кәдімгі кокк флорасы белсенділігінің артуына байланысты туады. Ол сүзгіштен өтіп кететін вирустар арқылы да болуы мүмкін. Темперетураның күрт өзгеруі, құрғақ ауаның тез жаңбырға өтуі осы аурудың болуына қолайлы жағдай туғызады. Өте жылы немесе жылылығы жеткіліксіз киім де тұмаудың тууына себеп болады. Шаң, күйе, көмір ұнтақтары (теміржол қатары) тұмау тудырады. Аналардың айтуынша баладағы жіті тұмау ауылға барса жазылып кетеді. Жіті тұмау әр уақытта екі жақты. Ол өзінше жеке немесе басқа ауру симптомы болуы мүмкін(қызылша, сүзек).
Симптомдары. Жалпы әлсіздік,кейде қалтырап, мұрын-жұтқыншақ құрғайды, мұрын қышып, түшкіріп, одан кейін мұрынның екі жағы кезек-кезек бітіп қалады. Ауру осы белгілерімен шектеулі мүмкін, бірақ кейде әрі дамиды: иіс сезімі күрт төмендейді, дәм сезімі, дауысы өзгереді, мұрынның алды мен жоғарғы ерні қызарып эрозия пайда болады. Біртіндеп бөлінетін зат өзінің сипатын өзгертеді, ол қоюланып, созылмалы муциндерге бай болады, ауру ұзаққа созылғанда ол шырышты-іріңді немесе іріңді түрге айналады. Ұйықтаған кезде бөлінетін зат азаяды тіпті тоқтайды, бірақ бала қай жағында жатса, сол жағындағы мұрын бітіп қалады. Қалпын өзгерткенде ол да өзгереді, өйткені ол қанның құйылуы мен тамыр торларының кеңеюіне байланысты болады. Біртіндеп бөлінетін заттың мөлшері мен құрамы өзгереді, мұрын ашылып, иіс пен дәм сезу пайда болады. Температура бірінші күндері субфибрилді болып, кейін қалпына келеді. Жіті жағдайында құлақ шуылдап бітіп қалады, бас ауырлап, ауырады, кейбір жағдайларда үшкіл нерв неврологиясы, жалпы әлсіздік, селқостық пайда болады. Кейде жіті тұмау төмен қарай кетіп жұтқыншақтың шырышты қабығын, өңеш, бронхтар мен өкпе қабынады.
Риноскопияда мұрын қуысының шырышты қабығының қанталаған төменгі кеуілжір мен барлық шырышты қабықтың ісігігені және мұрын түбі мен оның әртүрлі бөлімдерінде көп мөлшерде шырышты-іріңді созылмалы зат көрінеді.
Фарингоскопияда және артқы риноскопияда шырышты қабықтың қанталағаны, артқы қабырғада ірің және барлық лимфаденоидты жұтқыншақ сақиналарының қанталап ісінгені байқалады.
Емдеу. Аурудың басында мұрынға мақта домалақтарын қояды. Ол қабынған шырышты қабықтың ішке кірген ауа ағынымен тітіркенуінен қорғайды. Тұмаудың жіті кезеңінде сіңбірмеуге тырысу керек, төсек режимі тағайындалады. Аяққа жылу қою (горчица араластырылған ыстық суға аяқты салып қою), тер шығатын дәрі (0,2 – 0,3 г күніне 2-3 рет), дәрі ұнтағын мұрын ішіне үрлеу жақсы әсер береді. Мұрын ішіне жұмсартқыш майлар жағу, 5 тамшыдан күніне 2 рет вазелин майын тамыз керек. Жітілу кезеңінде мұрынға 1 – 2 %эфедрин немесе 5 тамшыдан, күніне 2 рет 1 : 1000 адреналин, одан кейін 5 тамшыдан күніне 2 рет 2% проторгол немесе 2% колларгол құю керек.
Мұрынға жаңа дайындалғанпенциллин ертіндісін (5 мл 1 — 2% эфедрин ертіндісінде 200000 ЕД ) құю да жақсы әсер етеді. Жас балаларға ментол тамшысын тағайындауға болмайды, себебі дауыс саңылауы рефлекторлы жабылып қалуы мүмкін.
Алдын алу (профилактикасы). Қоршаған орта ауасын таза ұстауға қамқорлық жасау, бөлмелерді дымқылдап тазарту, ұйықтар алдында бөлмені жақсы желдетіп алу. Емшектегі баланы ауа райына қарамай таза ауаға шығарған жөн, ересектеу балаларға да ауа райының қай жағдайында болмасын ашықауада серуендеу пайдалы. Балаларды тым жеңіл де, тым жылы да киіндіруге болмайды, қатты қызыған тері нәзік болады. Организм жылыны , суықты, дымқылды т.б. жақсы көтеруге бейімделген болуы керек. Ауа және күн көзі ваннасы, әртүрлі су процедурасы, дене шынықтыру жаттығуларын жасап, одан кейін салқын сумен денені сүрту (17 – 180), жаздық және қыстық спорт түрлерімен айналысу өте пайдалы. Мұндай шаралар организмнің шынығуына жәрдемдеседі. Мұрнымен дем алуды қалпына келтіру (егер ол бұзылған болса), бұзылған тісі емдеу, егер емге келмесе алып тастау керек.
Мұрын дифтериясы (күл ауруы). Дифтерия инфекциялық ауру, оны дифтерия таяқшасы қоздырады. Клиникалық жағынан шырышты қабықтың қабыршақтануысен, патологиялық анатомияда – эпителийдің ұйып (коагуляция) шіруімен, эпителийасты жабындыда экссудаттың пайда болуымен және тромбокниз әсерінен экссудаттың ұюымен сипатталады. Осы құбылыстың бәрі қабаттың пайда болуына әкеледі.
Дифтерия мұрынның жеке ауруы болуы мүмкін және мұрынан мұрын-жұтқыншаққа, жұтқыншаққа, көмейге (төмендеу түрі) түсуі немесе керісінше, екіншілік жұтқыншақ пен мұрын-жұтқыншақ дифтериясынан хоана арқылы мұрынға таралуы мүмкін (өрлеме түрі). Жекленген түрі емшектегі балаларда да болады. Мұрынның біріншілік дифтериясы әлсіздікпен, қалжыраумен басталады. Дененің қалтырауы міндетті түрде емес, температура көбіне субфибрилді. Мұрын біткендей сезім пайда болып, көбіне оның бір бөлімінен көп мөлшерде қанды ірің бөлінеді. Қанды іріңнің болуы әдеттен тыс, тереңдіктегі қан жүйесінің бұзылғандығын көрсетеді. Бұл бөлінетін кір түсті, ащы болады, сондықтан мұрынның кіреберісі мен жоғарғы ерін қызарып, жарылып, қабыршақтанады (тері дифтериясына ұқсас), аймақтық лимфа түйіндері ісіп, басқанда ауырады.
Риноскопиялық көрінісі. Мұрын пердесі мен кеуілжірде орналасқан сұр түсті қабат көрінеді; бара-бара қабат мұрынның барлық қуысын жабады; мұрын саңылауы бітіп, дем алу қиындайды, кейде қабат мұрынның артқы бөлімінде болады. Кейде мұрын дифтериясы шырышты қабықтың қабыршақсыз катаральды немесе катаральды-жаралы қабынуы түрінде өтеді. Қабат көрінбейді , кейде мұрынның шырышты қабығында қабыршақтанған беткей жолақтар (изьязвления) көрінеді. Аурудың мұндай түрі байқаусыз қалады. Бірақ мұрыннан бөлінетін қанды ірің әр уақытта дифтерия туралы күдік туғызуы керек. Катаральды құбылыстар кенет круппен (көмей дифтериясы) асқынуы мүмкін. Оны әдетте біріншілік ошақ ретінде қабылдайды. Жас балаларда мұрын дифтериясы – ауыр ауру; бала әлсіз, селқос, тамақ алмайды, көп ұйықтайды, ауызбен дем алып, аузы ашық, температурасы жоғары, 2 – 3 күн бойы дене қалтырап, кейін кетіп,3 – 4 күннен кейін қайта басталуы мүмкін. Осы уақытта мұрыннан қанды ірің бөлінеді.
Емшектегі балаларда мұрын дифтериясы кезіндегі жалпы интоксикациясы (улану) басқа белгілерсіз, тамақ алуы нашарлауынсыз болуы мүмкін. Диагноз қойылып, көмек көрсетілмеген жағдайда бала тез өліп кетеді.
Ересек балалардың мұрын дифтариясы басқалармен салыстырғанда жайлы өтеді, ұзақ уақыт бойы ауру мұрын қуысында болып, кейде қосалқы қуыстарды қамтиды.
Арнайы емдеудің, әсерінен дифтерия әрі қарай дамымайды, сырқаттың жалпы жағдайы жақсарып, қабаттар біртіндеп кетеді. Оның орнында жалақтар қалады. Ол тез эпителиймен жабылады. Шырышты қабық бозарып өз қалпына келе бастайды. Терең жалақтар орнында тыртықтар қалады, кейде кеуілжір мен перде арасында синехия (жабысу) пайда болады.
Дифтерияның асқынған түрінде қосалқы қуыстарға (гайлер және торлы), дем алу жолының төменгі бөліміне (жұтқыншақ, көмей, кеңірдек, өкпе), ортаңғы құлаққа, сонымен бірге жүрекке, бүйрекке және нервке (токсикалық сал ауруы) жайылады. Ауыр септикалық түрінде баланың қансырауына соқтыратын мұрыннан қан кетуін асқыну деп есептеу керек. Капиллярлардан кеткен шағын қан көбіне қабаттарға сіңіп оны қара түске бойды.
Диагноз – анамнез, ауруды жалпы зерттеу, алдыңғы, артқы риноскопия және бактериялық анализ негізінде қойылады. Аурудың бастапқа кезін кәдімгі тұмаумен шатастыруға болады. Қанды ірің, қаббаттың болуы, лимфаденит, жалпы токсикалық жағдай және бактериологиялық зерттеу ауруды ажыратуға көмектеседі.
Бірақ бактериологиялық зерттеу дифтерия таяқшасын әр уақытта анықтай алмайды. Мұндай жағдайда аурудың барлық клиникалық ағымын қарау қажет. Бактериологиялық зерттеулерде көбіне жалған дифтерия таяқшасы табылады. Микроорганизмнің бұл түрі клиницистке әруақытта баланың дифтериямен ауыратынына , сондықтан қайта зерттеу жұмысын жүргізу керектігіне сілтеме болып есептеледі. Нағыз ддифтерия тұмауынан басқа фибринозды тұмау да кездеседі. Ол жұмсақ өтеді. Клиникалық көзқарас бойынша мұнда антитоксин жіберу көсетілген. Бациллосақтаушылардың мұрнының бөлінетін заттан дифтерия таяқшасы табылады, ал клиникалық көрінісі бойынша дифтерия анықталмайды (қабаттар, қанды ірің болмайды). Бациллосақтаушылар инфекцияны тарата отырып өздері тек кейде организм әлсірегенде ауырады. Мысалы, кез-келген кездейсоқ инфекциядан кейін (грипп немесе операциядан соң).
Бациллосақтаушыларға жасалған антитоксин нәтижесіз, өйткені ол таяқшаны өлтіре алмайды. Олардың мұрындағы таяқшалар белгісіз уақытқа дейін болып, кейін жоғалуы мүмкін.
Бациллосақтаумен күрестің ең тиімді әдісі тамақтың сапасын, организмнің жалпы жағдайын жақсарту, ұзақ уақыт таза ауада болу. Үй ішін жақсылап желдеткен жөн. Мұрынға күніне бірнеше рет 5 – 10 минуттан пенициллинге батырылған мақта тығып, сонымен бірге бұлшықетке пенциллин жіберіп көру керек.
Емдеу. Клиникалық ағымы анық болған жағдайда жедеел бұлшықетке дифтерияға қарсы сарысу жіберу керек. Оның мөлшерін баланың жасын қарай анықтайды: емшектегі балаға бірден 5000 – 8000 ЕД антитоксин жібереді және осы мөлшерді күнде (ауыр түрінде 8-10 сағат сайын) қабаттар толық кетіп қалғанша қайталайды. Ауыр жағдайда антитоксинді қан тамырына жібереді, ол үшін емшектегі баланың еңбегі мен ұзынша синусы, ал ересек балалардың шынтақ венасы қолданылады. Тәулігіне 6 – 8 рет 30000 – 50000 ЕД, баланың жасына қарай, бұлшықетке пенцилин айдайды. Сонымен бірге, жүрек пен ішектердің жағдайын бақылап тұру керек. Бөлме ауасы дымқыл болуы керек, қабаттар тезірек түсуі үшін содамен (1 – 2%) булау көрсетілген.
Қызылша кезіндегі тұмау – оның симптомдары ішіндегі бірінші белгісі. Ол теріге бөртпе шығудан 2-3 тәулік бұрын жұмсақ және қатты таңдай энантемасымен бірге пайда болады. Одан әрі тұмау аурудың барлық кезеңінде болып бөртпелер бозарғанда ғана кетеді. Ауыр түрінде мұрынның шырышты қабығының беткі қабаттары некрозданып, кейін эпителий пайда болды. Тұмау таңғы отитпен бір мезгілде жүріп және мұрынның қосалқы қуыстарын қамтиды.
Қызылша тұмауында кейде қан кетіп, жиі дифтериямен бірге жүреді.
Диогноз – анамнез, риноскрпия, стоматоскопия (Филатов дағы), сол кездегі трахеоларингит негізінде қойылады. Бөлінетін затты бактериологиялық зерттеудің маңызы зор. Бөртпе болған жағдайда диагноз қою жеңіл болады.
Емдеу. Басқа инфекциялардағы сияқты режим және тамақ, қалған ем жіті ринит еміндей.
Скарлатина кезінде мұрынның қосалқы қуыстарының қабынуы жиі байқалады.
Диагнозды скарлатинаға тән құбылыстар жиынтығы (токсикоз, бөртпе, баспа, тұмау) негізінде қояды.
Емдеу. Ауыр түрінде алғашқы 2күнде стрептококқа қарсы көпвалентті сарысу жібереді; жалпы пенциллин терапиясы және жергілікті түрде мұрынға пенциллин құяды (күніне 2 рет 5 тамшыдан 5 мл 2% эфидрин ертісіндегі 200000 ЕД ) қалған жағдайда ем жіті ринит еміндегідей.
А және Б вирустары туғызатын эпидермиялық грипте жіті тұмау өте ауыр жүреді, бас ауырып, қабыну құбылыстары қосалқы қуыстарға, ортаңғы құлаққа, көз коньюнктивасына жиі таралады. Иіс сезімі едәуір нашарлайды.
Сенозды катарда тұмау сыртқы және ішкі ортаның қолайсыз жағдайы әсерінде пайда болады (салқын тию, қапырық бөлмеде көп уақыт болу). Мұнда тұмау жеңілірек өтеді.
Тұмаудың екі түрінде де кейде қанды ірің бөлінеді. Қан көрінісінің диагностикалық белгі ретінде пайдасы болуы мүмкін: эпидемиялық грипте салыстырмалы лимфазитозымен және эозинофилдер санының төменделуімен көрінетін лейкопения байқалады. СОЭ жылдамдығы баяулаған. Мезгілдік қатарда нейтрофилді лейкоцитоз болады. СОЭ-нің жылдамдығы орташа.
Емдеу. Тұмаудың екі түрінде де: төсекте жату, А және С витеминдерге бай тамақ, мұрынға пенциллин құю (5 мл 2% эфедрин ертіндісіндегі 200000 ЕД ) .
Мұрынның тілме (рожа) қабынуы. Мұрын кіреберісінің жарылуымен және мұрын пердесінің алдыңғы шетінің жарасымен азап щеккен адамдарда кездеседі. Ауру температураның қатты көтерілуімен және бастың қатты ауруымен жүреді.
Риноскопиялық зерттеуде шырышты қабық қатты қанталап, ісінген, ауырады, үстінде көпіршіктер болады (буллезды түрі). Тілме стрептококі сонымен бірге мұрынның қосалқы қуыстарын да жиі зақымдайды. Ол кейін рецидивтік тілменің көзі болуы мүмкін.
Диогноз. Теріде тілме өзгерістерінің болуына байланысты (қанталау, инфильтрат) диагноз қою қиын емес. Мұрынның шырышты қабығындағы жекеленген ауруында көпшіліктердің болуы және аймақтың лимфаденитпен қоса қабынуының жайылу қабілеті диагноз қоюды жеңілдетеді.
Емдеу. Бет пен мұрын қуысын кварц шамамен қыздыру, пенциллинотрапия, стрептоцид ішу.
Гипертрофиялық ринит. Мұрынның шырышты қабығының қалыңдауымен сипатталады; әсіресе бұл төменгі кеуілжірді қамтиды. Гипертрофия ішкі және сыртқы (шаң, газ, аурудың кейінгі жағдай, климаттың нашарлығы) себептер әсерінен кавернозды немесе дәнекер тканьнің дамуына байланысты пайда болады. Шырышты қабық гипертрофиясы мұрын пердесінің әртүрлі бөлімдерінде дамуы мүмкін – кеңсіріктің артқы шеті т.б. Гипертрофиямен бір мезгілде гиперсекрецияны басатын және керісінше құбылыстар байқалады. Ауру үнемі мұрыннан бөлінетін іріңді затқа, кезек-кезек бітіп қалуына, басы ауырлап ауыратынына, кейде иіс сезімінің жоғалуына немесе нашарлауына, құлақтағы шуылға шағым жасайды; оқушыларда оқуға ынтасыздық, қабілетсіздік, ұмытшақтық байқалады.
Алдынңғы және артқы риноскопияда кеуілжір тегістеніп, біркелкі үлкейген пердеге тиіп туруы мүмкін немесе оның тек бір бөлігі ғана үлкейген болады. Мысалы, артқы шеті малина сияқты бүртіктеніп немесе мұрынның түбіне бозғылт-қызғыш ісік түрінде түсіп тұруы мүмкін.
Анықтау қйынға түспейді, бірақ зондпен тексеріп, шырышты қабықты 1 % кокаин ертіндісімен майлау керек. Жаққан кокаинертіндісі әсерінен шырышты қабықтың ісігі қайтып, тканьде тек томпайған жерлер, яғни жалған гиперплазия болады. Зондпен тексергенде шырышты қабықтың қамырланғаны және оның қимылының біршама азайғаны байқалады.