Жеті атасын білген — жеті жұрттың қамын жер
Жеті ата — ұлттық бірегейлік пен генетикалық тазалық кепілі
«Жеті атасын білмеген жетесіз» дейді дана халқымыз. Бұл жай ғана айтыла салған сөз емес, көшпелі қазақ өркениетінің сан ғасырлық тәжірибесінен туған, ғылыми негізі бар философиялық қағида. Шежіре мен жеті атаны білу — бұл өткенге мақтану емес, болашақтың қамын ойлау, ұлттың сапасын сақтау.
Генетикалық тазалық — ұлт саулығы
Қазіргі медицина мен генетика ғылымы қандас туыстар арасындағы некенің қауіптілігін енді дәлелдеп жатса, біздің бабаларымыз бұл заңдылықты осыдан бірнеше ғасыр бұрын енгізіп кеткен. «Жеті атаға толмай қыз алыспау» дәстүрі қазақ халқының физикалық тұрғыдан сау, тұқым қуалайтын аурулардан ада, өміршең болуын қамтамасыз етті. Бұл — әлемдік деңгейдегі бірегей әлеуметтік институт. Бір атадан тараған ұрпақтардың бір-бірін «бауыр» деп тануы — ұлт ішіндегі жақындықты нығайтты.
Тарихи жады және ұрпақ сабақтастығы
Жеті атасын тану арқылы адам баласы өзінің жалғыз емес екенін, оның артында үлкен бір тарих, ұлы тұлғалар мен батыр бабалар тұрғанын сезінеді. Бұл жас ұрпақтың бойында жауапкершілік сезімін оятады. «Менің атам кім еді, ол ел үшін не істеді, мен сол кісілердің атына кір келтіріп алмаймын ба?» деген сұрақ әрбір жастың ар-ұждан таразысына айналуы тиіс. Шежіре — адамды тамыры терең мәуелі бәйтерекке айналдыратын рухани құрал.
Бірлік пен ынтымақ нышаны
Қазақ шежіресінің тағы бір ерекшелігі — ол халықты руға бөлу үшін емес, рудан құрап, тұтастыру үшін қызмет еткен. «Руға бөлінгеннің жүзі күйсін, руын білмегеннің өзі күйсін» деген ұстаным қазақтың қай бұрышына барсаң да, «өзіңдікі» екенін сезінуге мүмкіндік берді. Шежіре арқылы қазақ өзін үлкен бір отбасының мүшесі ретінде сезініп, «бөлінбеген қазақ» ұғымын қалыптастырды.
Қорытынды
Бүгінгі жаһандану заманында, ұлттық құндылықтар шайылып бара жатқан уақытта, жеті ата мен шежірені білу — біздің басты қорғанымыз. Бұл — бізді өзгелерден ерекшелейтін мәдени паспортымыз. Әрбір қазақ баласы өз тегін білу арқылы өткеніне құрметпен қарап, болашағына нық қадам басады. Сондықтан, шежірені жаттау — ескіліктің қалдығы емес, заманауи саналы ұрпақтың биік парасаты.