Диэлектрикалық (электр оқшауламалық) материалдар 1. Диэлектриктердің жіктелуі. 2. Газ тәрізді диэлектриктер. 3. Электр энергетикалық жүйелерде және құрылғыларда қолданылатын электр оқшауламалық сұйықтар. 4. Мұнайлық электр оқшауламалық майлар және синтетикалық сұйықтар. Шәйірлер, өсімдік майлары, лактар, эмальдер, компаундтар, талшықтылықтар, тоқымалар, қатпарлар және каучуктар. 5. Қатты бейорганикалық материалдар. Слюда, шыны, керамика, асбест, бейорганикалық қабыршықтар. Қасиеттері, қолданылу саласы, өндіріс технологиясы.

Диэлектрикалық (электр оқшауламалық) материалдар

1. Диэлектриктердің жіктелуі.

2. Газ тәрізді диэлектриктер.

3. Электр энергетикалық жүйелерде және құрылғыларда қолданылатын электр оқшауламалық сұйықтар.

4. Мұнайлық электр оқшауламалық майлар және синтетикалық сұйықтар. Шәйірлер, өсімдік майлары, лактар, эмальдер, компаундтар, талшықтылықтар, тоқымалар, қатпарлар және каучуктар.

5. Қатты бейорганикалық материалдар. Слюда, шыны, керамика, асбест, бейорганикалық қабыршықтар. Қасиеттері, қолданылу саласы, өндіріс технологиясы.

1. Диэлектриктердің жіктелуі

Диэлектрикалық материалдар электротехника үшін өте маңызды болып табылады. Оларға электризоляциялық материалдар жатады. Олар электр құрылымның ток жүретін бөліктерін қоршайтын және бір-бірінен ажырататын әр түрлі электрлік потенциалда болатын электр оқшауландыруды тудыру үшін қолданылады. Электр оқшаулаудың мақсаты — қандай жолмен болсын электр тоғын өткізбеу, сонымен қатар электрлік сұлба құрылымының көрсетілуі бойынша. Ең жай, тіпті ешқандай электрлік құрылғы электроқшаулағыш материалды қолданусыз орындалуы мүмкін емес.

Одан бөлек, электроқшаулағыш материалдар электр сыйымдылығына белгілі бір мағына беретін диэлектрик ретінде қолданылады, ал кейбір жағдайларда бұл сыйымдылықтың температураға және басқа да факторларға тәуелділігін қамтамасыз етуге қолданылады.

Сонымен, диэлектрлік материалдарға белсенді диэлектриктер де жатады, басқарылатын қасиеттері бар диэлектриктер: сегнетоэлектриктер, пьезоэлектриктер, электреттер.

6 бөлімнің үлкен бөлігі электроқшаулағыш материалдарға арналған, ол жалпы электртехникалық материалдардың көптүрлі типтерін тудыратын, бірақ та электроқшаулағыш материалдардың барлық түрін сипаттау мүмкін емес. Сол себептен негізгі мақсат — электроқшаулағыш материалдардың негізі жайлы тиімді топтастыру негізінде мағлұмат беру және басқа да топтардағы материалдардың ерекшеліктерін өзгешелігін, сонымен қатар кейбір типті және кең тараған түрлерін қазіргі заманғы электроқшаулағыш материалдарды сипаттау. Олардың параметрлері және соңғы әртүрлі фактордағы тәуелділігін диэлектрик жайлы ортақ жағдайды оқуға пайдаланылады.

Әртүрлі жағдайларда электроқшаулағыш материалдарды қолдануға әр түрлі талаптар қойылады. Басқа да, электрлік қасиеттер бастапқы 4 бөлімде қарастырылған болатын. Механикалық, жылулық және де басқа физикалық — химиялық қасиеттері үлкен роль атқарады. Оларды сол немесе басқа түрге өңдеу кезінде олардан керекті бұйымдар, сонымен қатар бағасы және материалдардың жетіспеушілігі.

Электроқшаулағыш материалдар олардың агрегатты жағдайына байланысты газтәріздес, сұйық және қатты деп бөлінеді. Айрықша топқа қатты материалдар жатады. Олар бастапқы күйде оқшаулауға дайындау кезінде эксплуатация жағдайында оқшаулау қатты денелерді ұсынады (мыс, лактар және компаундар). Электроқшаулағыш материалдардың химиялық табиғатына байланысты органикалық және бейорганикалық болып бөлінуі үлкен практикалық мағына береді. Органикалық заттардың әсерінен көміртектің құрылымдары жобаланады. Әдетте олар сутегін, оттегін, азотты және галогенді және т.б. элементтерді құрайды. Өзге заттар бейорганикалық болып табылады: олардың көпшілігі кремний, алюминий, оттекті, т.б. құрайды. Көптеген органикалық электроқшаулағыш материалдар бағалы механикалық қасиеттерге ие, майысқақтықпен, созылғыштықпен, олардан талшық жасалуы мүмкін, қабыршық және басқа да әртүрлі формадағы бұйымдар, сондықтан олар үлкен қолданыс тапты.Алайда, органикалық электроқшаулағыш материалдар фторлоннан, полимидтен басқалары төмен қызуғатөзімділікке ие. Бейорганикалық электроқшаулағыш материалдар көп жағдайда майысқақтық пен созылғыштыққа ие болиайды, көбінесе олар қатты. Оларды өңдеу технологиясы салыстырмалы күрделі. Бірақ та, ереже бойынша органикалыққа қарағанда бейорганикалық электроқшаулағыш материалдар өте жоғары қызуғатөзімділікке ие. Ал сондықтан жоғары электроқшаулауды қамтамасыз ету керек болғанда олар табыспен қолданылады. Сонымен қатар, органикалық және бейорганикалық материалдардың аралығындағы кезеңдік қасиеттері бар материалдар: ол элементорганикалық материалдар, көміртегі атомдарынан бөлек, басқа атомның элеменеті кіреді. Молекула әдетте органикалық заттардың әдетте құрамында болмайтын және бейорганикалық материалдарға көбірек ұқсайтын: Si, Al, P және т.б.Практикада неғұрлым ұзақ жіберілетін жұмыстың температурасының мағынасы электрлік оқшаулауда бірінші дәрежелі роль атқарады. Электроқшаулағыш материалдар және олардың комбинациясы жиі қызуғатөзімділік класына жатады.Көңіл аудару қажет, диэлектриктердің электроқшаулағыш, механикалық, жылулық, ылғалды және басқа да қасиеттері қабылдау технологиясына және өңдеудің материалдарының тәуелділігіне байланысты өзгереді, қоспалар , сынақ шарттары және т.б. Сол себепті материалдардың сандық мағыналары 6-шы бөлімде көрсетілген, көптеген жағдайларда болжам түрінде ғана қарау керек.

 

 

Добавить комментарий

Ваш адрес email не будет опубликован. Обязательные поля помечены *