Жүйе және баскару

Жүйе және баскару.
ДӘРІСТІҢ ЖОСПАРЫ:
1.Білім беру менеджері қызметінің( принциптері).
2 Білім беру менеджері қызметінің әдістері.
Білім беруді баскарудың мемлекеттік сипаты КР«Білім туралы» заңда
белгіленген мемлекеттік саясат принц иптерін мынадай бағыттармен
айкындайды:
-білім берудің гуманистік сипаты, жалпы адамзаттык құндылықтардың.
адам өмірі мен денсаулығын. Жеке тұлга бостандығының басымдылығы.
Азаматтық пен Отанға деген сүйіспеншіілікке тәрбиелеу;
-республикадағы мәдени және білім беру кеңістігінің
біртұтастығы, аз ұлттардын білім бсру жүйесінің дайындығы.
даму деңгсйі мсн ерекшелікгеріне бейімделгіштігі;
-білім жүйесінің еркіндігі мен көптүрлілігі:
-білім беруді басқарудың демократиялық, мемлекеттік
коғамдык сипаты. Білім беру мекемелерінің дербестігі.
Білім беруді басқарудың жергілікті органдары мемлекеттік саясатын
мемлекеттік білім стандарттарын сактау арқылы лы іске асырады. Білім
стандарты оқу багдарламасының м індеті минимумы мен оқушылар жүктемесініің
максимум көлемін және бітірушілерге қойылатын талап деңгейін қамтиды Білім
басқару органдарының міндеті білім алуды формальды түрде қамтамасыз етумен
шектелмейді, ол сонымен бірге жеке тұлғаның өзін-өзі айқындалуына қолайлы
жағдай туғызады
Білім беру саласында мемлекеттік саясатты дәйекті іске асыру үшін білім
беруді басқарудың мемлекеттік органдары курылады олар республикалык,
облыстық, қалалық және аудандық баскару мскемелері.
Мемлекеттік басқару органдары- білім және гылым министрлігі, облыстық
білім департаменттсрі өздерінің құзырлығы шеңберінде білім берудің мақсат
бағдарламаларын жасайды және іскс асырады; мемлекеттік білім стандарттарын
жасап, білім туралы құжаттардың баламаларын (постификация) айкындайды: білім
мекемелерін қаржыландырады және көптеген мәселелерді шешеді.
ІІедагогикалык менеджмент адам қызметін ғылыми тұрғыда басқару принципіне
сүйене отырып, объектінін білім бсру аясындагы ҚЫЗМЕТІ аркасында мына екі
бағытты бірліктс ұстайды:
1.-Педагогтар мен студенттерді басқару.
2.Оқу тәрбис процесін жетілдіру.
Педагогикалық менеджмент принципі дегеніміз -білім бсру менеджерінің
қызметіне тән манызды талаптар мен ережелердің жиынтығы, басқарудың
объективті заңдылыкта-рының көрінісі және жеке тҥлғалар арасындагы психологиялық қарым-
қатынаска негізделген біртұтас педагогикалық процесс.
Білім беру менеджері қызметінің негізгі принциптеріне мыналар жатады:
1 Менеджменттің педагогикалық бағыттылығы
2.Накты және диагностикалык максат нысаны көздері.
З.Қызметтік мақсатқа лайыктылыгы.
4Баскару урдісінің пәрменділігі;
5.Баскару қызметін бөлу және кооперациялау.
б.өзін-өзі жүйелі жетілдіру.
Енді осы айтылган принциптерге токталып көрелік.
1.Білім беру менеджменттінің педагогикалық бағыттау принципі. Мұнда
барлык деңгейдегі басшылык қызметті сол оқу орнындағы берілетін негізгі кәсіп,
я білім САЛАСЫ бойынша педагогикалық процеске бағыттау Кез-келген білім беру мекемесі оқыту
мен білім беруден басқа да қосымша кызметтер атқарады Мысалы кәсіптік білім беру оку
орнын айтатын болсақ ;
-өндірістік қызмет, яғни белгілі бір онімді шығара отырып тұрғындарға
ақылы қызмет көрсетуіде мүмкін;
-уйымдың-басқару қызметі, жастарды окуга тарта отырып. оларды я бригада
бойынша өндірістік оқыту урдісінің-жумыс орнын істеуге баулиды; басшы және
инженер-педагогкадрлардык іріктеумен және жумыс орнына орналастырумен
шұғылданады.
-Материалды-техникалың қызмет бойынша оку тәрбие жұмысындағы
материалды-техникалык базаны дамытуды-ЖӘНЕ техникалық оқыту кұралдарын
дайындауды көздейді.
-қаржы-шаруашылық қызметі аркылы білім беруді-каржыландыруды
камтамасыз етеді, қызметкерлерге жалақы-төлеу, студенттерге шәкіртакы беру,
тиісті толемдер аудару мәселелерін камтиды.
-медициналық және санитарлың-гигиеналық қызмет саласы бойынша оку
орны окытушылары мен студенттер курамын камтиды, осы аталған қызметтсрдің
барльғы дерлік негізгі сала кәсіптік оқыту меп тәрбиелеу ісі төңірегінде топтасуы
тиіс.
2.Менеджердің диагиостикалық, қызметінің нақтылығы және
мақсаттылық принципі бойынша педагогикалық ұжым мен оқушылар БІлім
деңгейін кез-келген уақытта диагностикалык талдау жасауға мумкіндігі бар.
Талдау — кез келген объектіге не кимылдын іс-әрекет нәтижесін кажетті
жагдайда жеткілікті саналары мен касиеттерін айқындау, оларды құрамаларға, не
бӛліктерге бӛлу арқылы жүргізу, салыстыру және біртіндеп зерттеуді бейнелейтін
танымның логикалық тәсілі
3.Қызметтік мақсатқа .лайыктылык принципі жас ұрпақтың
кәсіби біліктілікгілігін жогары деңгейде окытуға кол жеткізуге негізделген.
Қызметтік мақсатқа лайьіқтылық принципі менеджерден тұракты шыгармашылық
ізденісті та лап етеді. Ережелер, кызметтік міндеттеме, ішкі еңбек тәртібінің
ережесі, оқу-тәрбие қызметіне ғылыми негізделген талаптар, түрлі нұскаулардың
ішіндегі қажеттілерін гана алып. менеджер өз жұмысында аз жұмыс нұскауларлан
бас тартуы керек,ол білім мазмунын заман талабына сай әлеуметгік сұраныска
негіздеп, нарыктык бәсекелестікке кабілетті мамандар әзірлеуге бар күш-жігерін
жұмсауы кажет
4. Баскару үрдісінің пәрменділік принципі баскару кызметі мен әкімшілік
басшылықтың сатылық үлгісінің өз ара үйлесімді әрекет етуін талап етеді. Оқу-тәрбие барысында максатқа бағытты ұйымдастырылган іс-әрекет аркылы,
окытушылар мен тәрбиеленушілср карым -қатынасы аркылы тәрбиеленушілер.
Санасына, еркіне көңіл-күй сезіміне жүйелі ықпал жасайды. СОНЫҢ арқасында
әлеуметтік тәжірибе беру, оны карқынды меңгерту жузеге асады
5.Баскару кызметін өзара бөлісу принципі менеджерден ұжымдық
шығармашылық пен ұжымдық сана қызметіне арка сүйеуді талап етеді. Әрине,
атқарылатын жұмыс ауқымын басшының жалғыз өзі істеуі мҥмкін емес,бірақ
кейбір жеке кызметкерлсрдің тиімді ұсыныстарына тұсау болмай,оларға колдау
көрсетіп, кажет болса сенім білдірген жөн.Қазіргі демократиялык қоғам құрып,
егемендігіміздің еңсесі көтеріліп жатқан кезде, әсіресе, кәсіби білікті
мамандарды даярлау кезінде бастамашыл топ әрекеттері қажет-ақ.
6. Өзін-өзі жетілдірудің жүйелі принципі менеджердің теорияда ңол
жеткен табыстарын алдыңғы қатарлы практикаға ендіре білу мүмкіндігіне
негізделген. Ол білім берудің акмеологиялық заңдылықтарын орындауды
басшыдан да, педа гогтан да талап етеді. Олар
— өзін-өзі сыйлай білу
-менеджердің жогары нәтижелі көрсеткіштерге өздігінен әрекет ету
заңдылығы оның педагогикалық шеберлігін шыңдауына да, басшылық қабілетін
жетілдіруіне де тікелей байланысты.
— технологиялың заңдылықтар менеджерден табыстың оңай келмейтінін,
өнім өндіру, оның сапалық және сандық көрсеткіштерін көтеру жаңа
технологияны қолдану мен оны ұ дайы жетілдіріп отыруын талап етеді:
-Орнықтылық заңдылығы- өз ісінде баскару заңдылықтары негізін
орнықтыру, психологиялық және икемділігі жағынан оны қолдана білуінде. Әрине,
басқа біреудін улгісін кӛшіре салу жақсы нәтиже бере алмайды, кейбір
элементтері болмаса, оның байланысуы да қиын
-біртұтастық заңдылығы менеджердің басқаруында мейлі қай сала болса
да өзіне тән тәсілді біртұтас етіп қолдана білуінде.Педагогикалық менеджмент
әдістерін шартты түрде мына 4 топқа бөліп жүр:
1Психо – педагогикалық әсер ету әдісі:
2.Әкімшілік баскару әдісі:
3.Экономикалык әдістер;
4.Қоғамдык пікір аркылы әсер ету әдісі;
1.Психо-педагогикалық әсер ету әдісі. Ол негізінен менеджердің
психологиялык және педагогикалық заңдылықтарды игертіп, оны өмірде саналы
түрде жүзеге асыру қабілеттілігіне байланысты. Ол кеңес,өтініш, тілек, талап, өкім
беру, мадақтау, алғыс білдіру аркыл ы орындалуы мҥмкін. Осы әдістердін түрі
аркылы ұжымның әлеуметтік дамуын жоспарлауға , ішкі психологиялық колайлы
ахуал туғызуда, карама-гындағылардьң творчествалык белсенділігін туғызып,
жұмысқа деген кызығушылығын арттыруға мҥмкіндік жасайды. Ұжым
мүшелерін моралдык және материалдык көмек көрсету арқылы олардың жеке
психологиялық кабілеттерінің ашылуына мҥмкіндік жасайды. Басшыға сенімі
артады. Бұл әдіс ужымды басқарудың демократиялык стилін қалыптастырады.
2 Менеджердің әкімшілік жұмыс әдісіне негізінен ұйымдастыру-жарлылық
іс әрекеттерінің мазмұны жатады. Жоғарғы атқарушы биліктерден келгең турлі
нұсқаулар, каулылар, шешімдер және ұжымның ішіндегі ұйымдастыру және
жарлык беру, бұйрык, шешімдер мен өкімдердің орындалу барысы, өндірістік
жұмыстар мен тҥрлі есеп берулер жиынтығы.Әрине, әкімшілік-жарлықтық
жұмыстарға тым үйір болуда,менеджердің творчествалық кабілетін шектеп,
ұжымның өзіндік жұмыс істеу мүмкіндігіне тежеу жасауы мҥмкін есте ұстаған жөн.
3. Экономикалық әдіс менеджер үшін экономикалык
стимул кызметін атқарады.Педагогикалык ұжым мүшелерінің
еңбек акысы педагогикалык стажы мен оқу — тәрбие жұмысына, сіңірген еңбегіне
қарай, атағы, санаты мен біліктілігіне — карай төленетіні — олардың экономикалык
қызығушылығын арттырады. Әрбір бригада мүшесіне косымша коэффициентті
өндірістік кәсіпорын төлейді. Бұл әдіскс оларды акшалай, зат тай сыйлықка ұсыну
да жатады.
4. Қогамдық әсер ету әдісі оқытушылар мен студенттсрді оку-тәрбие
жұмысы мен ужымды баскаруға кеңінен-жұмылдыру болып табылады. Бұл
ұжымды баскару да демократиялык принципке негізделген,. Бәсекеге кабілетті
жастардын өсіп-жстілуіне жол ашады. Әрбір тапсырылган іске мұқият. аскан жауапкершілікпен карап,. тындырымды етіп ісгеуге тырысады. Олардың
құқыктары мен еркіндігіне кең жолашылып, бір-біріне деген, басшыларға деген
сенімді көзкарас ұжымда творчествалык кабілсті жоғары белсенді топ арта
түсуіне ыкпал жасайды.

Добавить комментарий

Ваш адрес email не будет опубликован. Обязательные поля помечены *